Sint-Gillis, Brussel

Oriëntatie

Sint-Gillis ligt tussen Brussel-Zuid en de zuidelijke binnenwijken van Brussel, in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. De buurt is compact genoeg voor een wandeling, maar verandert snel van karakter: het Voorplein is het sociale middelpunt, het Maurice Van Meenenplein is het bestuurlijke pronkstuk en in de hogere straten zit veel van het architecturale belang.

Dit was ooit het dorp Obbrussel. De verstedelijking in de negentiende eeuw maakte er een volledig bebouwde Brusselse gemeente van, met een dicht weefsel van woningen, winkels, cafés en openbare gebouwen.

Begin op het Voorplein

Het Voorplein van Sint-Gillis is de handigste plek om je te oriënteren. De Sint-Gilliskerk staat aan één zijde; cafés, brasserieën en zelfstandige winkels liggen in de omliggende straten. De ochtendmarkt bepaalt er het dagelijkse ritme.

Gebruik het plein als uitvalsbasis in plaats van als afvinkpunt:

• Verken de zijstraten voor voedingszaken en kleine restaurants.
• Neem plaats op een terras en wandel daarna bergop naar het gemeentehuis.
• Kijk omhoog: bewerkte steen, ijzeren balkons en beschilderde geveldetaillering verdwijnen gemakkelijk uit beeld op straatniveau.

Architectuur die een omweg waard is

Sint-Gillis is een van de beste wijken van Brussel voor Art Nouveau- en Art Deco-gevels. Het Louis Moricharplein is een overzichtelijke halte om beide stijlen naast elkaar te zien. Verspreid door de gemeente maken huizen van Victor Horta, Ernest Blérot en tijdgenoten van een gewone straat een les in baksteen, sgraffito, glas-in-lood en smeedwerk.

Hôtel Hannon, op de hoek van de Jonctionlaan, is een belangrijk Art Nouveau-werk van Jules Brunfaut. Het Hortamuseum, in het vroegere woonhuis en atelier van Victor Horta aan de Amerikaansestraat, is de voornaamste binnenbezoek. Voor een buitenroute zijn de woonstraten eromheen de essentie: let op de bovenverdiepingen en deuromlijstingen.

Gemeentehuis en logische wandeling

Het gemeentehuis van Sint-Gillis beheerst het Maurice Van Meenenplein. Albert Dumont ontwierp het Frans-neorenaissancegebouw, voltooid in 1904, met een uitbundige gevel en een belfort van 41 meter. Het is het duidelijkste herkenningspunt van de buurt en een sterke afsluiting van een architectuurwandeling.

Voor een eenvoudig rondje start je aan metrostation Munthof, wandel je via de Art Nouveau-straten naar het Voorplein, ga je verder naar het gemeentehuis en keer je via het Louis Moricharplein terug. Reken twee tot drie uur als je gevels bekijkt, over de markt loopt en voor een café stopt.

Bereikbaarheid en verplaatsen

Metrolijnen 2 en 6 bedienen Munthof en Hallepoort aan de randen van Sint-Gillis. Trams en bussen verbinden het Voorplein, de Bareel en Brussel-Zuid; dat station ligt ook op wandelafstand van het noordelijke deel van de wijk.

Ga hier te voet verder in plaats van met de auto. Straten zijn soms smal, gekasseid en druk, terwijl parkeren in de hele gemeente betalend is. De meeste architecturale hoogtepunten zijn privéwoningen: bewonder ze vanaf het trottoir en respecteer ingangen en ramen van bewoners.