Bunk’Art 2

Wat deze bunker was

Bunk’Art 2 bevindt zich in de voormalige bunker van het ministerie van Binnenlandse Zaken aan Rruga Abdi Toptani, op ongeveer een halve minuut lopen van het Skanderbegplein. De bunker werd gebouwd tussen 1981 en 1986 en moest een chemische of nucleaire aanval kunnen weerstaan. Het complex van 1.000 vierkante meter telt 24 kamers, waaronder een appartement voor de minister van Binnenlandse Zaken en een communicatiezaal.

De codenaam was Objekti Shtylla, oftewel ‘Pijlerobject’. Oorspronkelijk was de bunker alleen vanuit het ministerie bereikbaar. De ingang en uitgang op straatniveau zijn later aangelegd, toen de bunker een museum werd.

Lees het museum als tijdlijn

De tentoonstelling is verdeeld in drie chronologische delen:

• 1912–1939: de gendarmerie van de onafhankelijkheid tot de Tweede Wereldoorlog.
• 1939–1944: de ordediensten tijdens de fascistische en nazibezetting.
• 1944–1991: politie en Sigurimi tijdens de dictatuur.

Dat laatste deel vormt de kern van het bezoek. Documenten, foto’s, getuigenissen en afluisterapparatuur tonen hoe de geheime dienst vermeende tegenstanders controleerde en vervolgde. De betonnen gangen, zware deuren en ruimtes die voor een staatsapparaat in crisistijd waren gebouwd, geven het materiaal extra gewicht.

Waar je op let

Zie Bunk’Art 2 niet als een algemeen bunkermuseum. Het onderwerp is het systeem van binnenlandse controle: politie, politieke vervolging, gevangenissen, internering en observatie.

Neem de tijd voor dossiers en afluisterapparatuur, in plaats van alleen de architectuur te fotograferen. Historisch materiaal wordt aangevuld met kunstinstallaties en multimedia. De teksten zijn in het Albanees en Engels, waardoor je het museum goed zelfstandig kunt bezoeken.

Trek minstens een uur uit. Reken op meer tijd als je de panelen aandachtig wilt lezen. De onderwerpen zijn zwaar en delen over repressie en politieke gevangenen kunnen aangrijpend zijn.

Bereikbaarheid en praktisch

Loop vanaf het Skanderbegplein via de Klokkentoren naar Rruga Abdi Toptani. De betonnen koepel maakt de ingang herkenbaar. Het museum is dagelijks geopend, momenteel van 09.30 tot 18.30 uur.

Er is een combiticket voor Bunk’Art 1 en Bunk’Art 2, geldig gedurende 72 uur. Persoonlijke gidsen en audiogidsen in het Engels en Italiaans zijn beschikbaar; neem voor een audiogids eigen oortjes mee.

De route loopt ondergronds en de besloten ruimtes horen bij het gebouw. Houd daar rekening mee als je je niet prettig voelt in smalle gangen.